Posts

Showing posts from May, 2026

ဒသမကိန်းများနဲ့ ဒသမအမှတ် ပေါ်ပေါက်လာပုံ

Image
  နေ့တိုင်း စာရင်းတွက်ရင် သုံးတဲ့ အစွန်းထွက် ဒသမ နံပတ်တွေ ဘယ် က စတာလဲ ဒသမကိန်းများနဲ့ ဒသမအမှတ် ပေါ်ပေါက်လာပုံ ယနေ့ကျွန်တော်တို့ အသုံးပြုနေတဲ့ ဒသမကိန်း (decimal numbers) နဲ့ ဒသမအမှတ် (.) ဟာ လူတစ်ဦးတည်းက တစ်ခါတည်း တီထွင်ခဲ့တာ မဟုတ်ပါဘူး။ သမိုင်းတလျှောက် အဆင့်ဆင့် ဖွံ့ဖြိုးလာခဲ့တဲ့ အယူအဆနဲ့ သင်္ကေတများ ဖြစ်ပါတယ်။ ၁။ ဒသမအယူအဆ၏ အစပြုခြင်း (ရှင်မွန် စတီဗင် – Simon Stevin) ၁၆ ရာစုအလယ်ပိုင်းမှာ ဘယ်လ်ဂျီယမ် လူမျိုး သင်္ချာပညာရှင် Simon Stevin (1548–1620) က ၁၅၈၅ ခုနှစ်မှာ “De Thiende” (The Tenth) ဆိုတဲ့ စာအုပ်ကို ထုတ်ဝေခဲ့ပါတယ်။ ဒီစာအုပ်ထဲမှာ ၁/၁၀၊ ၁/၁၀၀၊ ၁/၁၀၀၀ စတဲ့ ဒသမအခြေခံ ကိန်းများကို စနစ်တကျ အသုံးချနိုင်ကြောင်း ပြသခဲ့ပါတယ်။ အဲ့ဒီအချိန်မှာ ဒသမအမှတ် (.) ကို မသုံးသေးပေမယ့် ဒသမကိန်းဆိုတဲ့ အယူအဆကို လူအများသုံးနိုင်အောင် ပြန့်ပွားစေသူ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဒသမကိန်းအယူအဆကို တီထွင်သူအဖြစ် Simon Stevin ကို အများအားဖြင့် သတ်မှတ်ကြပါတယ်။ ၂။ ဒသမအမှတ်ကို အသုံးပြုလာခြင်း (ဂျွန် နေပီယာ – John Napier) Simon Stevin နောက်ပိုင်းမှာ စကော့လန် သင်္ချာပညာရှင် John Napier (1550–1617) ပေါ်ထွန်းလာပါတယ်။ ...

မမြင်ရသော မြစ် (The Invisible River)

Image
  🟡 မမြင်ရသော မြစ် (The Invisible River) ဇာတ်လမ်းအကျဉ်းချုပ်  Mateo အမည်ရှိ လူတဦးသည် တောင်အမေရိကမှ သူ၏ သွေးစွန်းငွေ ဒေါ်လာ ၇၈ သန်းကို ခြေရာဖျောက်ရန် အမှောင်ကွန်ယက်တခုနှင့် ချိတ်ဆက်ခဲ့သည်။ ၁။ အသွင်ပြောင်းခြင်း: ဟောင်ကောင်မှ Anya က ထိုငွေများကို Crypto (ဒီဂျစ်တယ်ငွေကြေး) အဖြစ် ပြောင်းလဲကာ လမ်းကြောင်းပေါင်း ထောင်ချီခွဲ၍ ခြေရာဖျောက်သည်။  ၂။ ရွှေအဖြစ်ပြောင်းခြင်း: ဒူဘိုင်းမှ Karim က ထို Crypto များကို တကယ့် ရွှေတုံးများအဖြစ် ပြောင်းလဲကာ အရည်ကျိုပစ်ခြင်းဖြင့် ငွေ၏ဇာစ်မြစ်ကို ဖျက်ဆီးသည်။  ၃။ စာရွက်စာတမ်းဖြင့် လိမ်လည်ခြင်း: ထိုရွှေများကို ဥရောပသို့ တင်ပို့ရာတွင် စာရွက်စာတမ်း (Invoice) တန်ဖိုးများကို မြှင့်တင်ပြခြင်းဖြင့် ငွေမည်းများကို "တရားဝင် ကုန်သွယ်ရေးဝင်ငွေ" အဖြစ် ဟန်ဆောင်သည်။  ၄။ ထိပ်တိုက်တွေ့ခြင်း: လန်ဒန်မှ စုံစမ်းစစ်ဆေးသူ Emma က ဤကွန်ယက်ကို ဖော်ထုတ်ရန် ကြိုးစားသော်လည်း၊ စနစ်ကြီးသည် ရေကဲ့သို့ လမ်းကြောင်းသစ်များဆီသို့ ချက်ချင်း အသွင်ပြောင်း စီးဆင်းသွားသည်။ နိဂုံး: Mateo ၏ ငွေများသည် ဥရောပတွင် အိမ်ခြံမြေနှင့် ရှယ်ယာများအဖြစ် "သန့်ရှင်း" သွားပြီး၊ သူသည်လည်း ဂုဏ်သရေ...